Cara Kira Zakat ASB 2026: Kaedah Baki Terendah & Dividen

Amaran! Tahun 2026 menandakan perubahan penting dalam cara pengiraan zakat Amanah Saham Bumiputera (ASB). Ramai pemegang unit masih mengira zakat berdasarkan baki akhir pelaburan, padahal kaedah al‑Mustaghallat – yang hanya melibatkan dividen – sudah diluluskan dan akan mula dilaksanakan secara automatik pada pertengahan tahun. Jika anda terlepas maklumat ini, anda mungkin membayar zakat yang tidak sepatutnya atau terlepas peluang menuntut rebat cukai. Baca artikel lengkap ini untuk faham cara kira zakat ASB 2026 secara tepat, langkah‑langkah praktikal, serta contoh pengiraan untuk pelbagai jumlah pelaburan.

📘 Apa Itu Zakat ASB dan Siapa Yang Wajib Bayar

Zakat ASB ialah zakat yang dikenakan ke atas pelaburan dalam unit amanah harga tetap yang diuruskan oleh Amanah Saham Nasional Berhad (ASNB). Ia termasuk dana ASB, ASB 2, ASB 3, ASM, ASM 2 dan ASM 3. Menurut keputusan Jawatankuasa Muzakarah Majlis Kebangsaan Bagi Hal Ehwal Agama Islam Malaysia (MKI) pada 4 September 2025, zakat atas dana harga tetap kini menggunakan kaedah al‑Mustaghallat, iaitu zakat dikenakan ke atas pendapatan (dividen, bonus, bonus khas) sahaja, bukan ke atas modal pokok.

Wajiban membayar zakat ASB terpakai kepada pemegang unit yang memenuhi syarat berikut:

• Beragama Islam dan berstatus merdeka.
• Memiliki unit ASB secara sah (bukan melalui wakil yang tidak beragama Islam).
• Nilai harta (dividen + bonus) dalam satu tahun haul melebihi nisab, iaitu setara dengan nilai 85 gram emas. Contohnya, nisab di Johor pada 20 Jun 2026 ialah RM50,689.30 (Majlis Agama Islam Johor).
• Haul telah lengkap selama satu tahun Kalendar Hijrah (354 hari) atau tahun Kalendar Masihi (365 hari) – kebanyakan institusi mengguna tahun Masihi untuk memudahkan pengiraan.

Jika semua syarat dipenuhi, pemegang unit wajib menunaikan zakat sebanyak 2.57 % daripada jumlah dividen dan bonus yang diterima dalam haul tersebut (ASNB Academy).

🧮 Formula Cara Kira Zakat ASB 2026

Pengiraan zakat ASB 2026 boleh dirumuskan secara ringkas:

Komponen	Formula
Jumlah Dividen & Bonus (RM)	Σ Dividen + Bonus + Bonus Khas
Kadar Zakat	2.57 % (= 0.0257)
Zakat Terhutang (RM)	Jumlah Dividen × 0.0257

Langkah utama ialah memastikan jumlah dividen yang diterima melebihi nisab. Jika tidak, zakat tidak wajib dibayar. Kaedah ini berbeza dengan kaedah baki terendah yang masih digunakan bagi dana harga berubah (contoh: ASN) – di mana zakat dikenakan ke atas nilai baki terendah pelaburan (Pusat Kutipan Zakat Pahang).

Nota: Kadar 2.57 % dipilih kerana ia merupakan kadar yang paling banyak disepakati dalam sumber rasmi terkini; beberapa sumber lama menyebut 2.5 % tetapi ia tidak lagi digunakan selepas keputusan MKI 2025.

📉 Kaedah Baki Terendah dalam Pengiraan Zakat ASB

Walaupun kaedah al‑Mustaghallat menjadi piawaian bagi dana harga tetap, dana harga berubah (seperti ASN, ASN Equity) masih mengikut kaedah tradisional “baki terendah”. Kaedah ini mengira zakat ke atas nilai terkecil akaun pelaburan dalam tempoh haul, tanpa mengambil kira dividen.

Berikut ialah langkah‑langkah pengiraan zakat mengikut kaedah baki terendah:

1. Ambil penyata akaun ASB pada akhir bulan terakhir haul (biasanya Disember). Catat nilai baki terkini.
2. Bandingkan nilai baki tersebut dengan nilai baki pada permulaan haul (biasanya pada 1 Januari). Pilih nilai yang lebih rendah – itulah “baki terendah”.
3. Kira zakat dengan formula: Zakat = Baki Terendah × 2.57 %. (Sesetengah negeri masih menggunakan 2.5 % – rujuk pejabat zakat negeri anda.)
4. Jika terdapat dividen atau bonus, ia tidak dimasukkan dalam pengiraan ini kerana dana harga berubah tidak mengguna kaedah al‑Mustaghallat.

Tip: Simpan penyata bulanan atau gunakan aplikasi myASNB untuk menjejaki baki terkini secara automatik, supaya anda tidak terlepas tarikh penting.

Penggunaan kaedah baki terendah mengekalkan keadilan zakat bagi pelabur yang tidak menerima dividen tinggi, tetapi ia juga menyebabkan zakat dikenakan ke atas modal pelaburan – satu faktor yang kini dihapuskan bagi dana harga tetap.

💰 Pengiraan Zakat ASB Berdasarkan Dividen 2026

Untuk dana harga tetap, pengiraan zakat berasaskan dividen lebih mudah dan tidak mengurangkan modal. Ikuti langkah berikut:

1. Kumpulkan jumlah dividen tahunan. Bagi tahun 2025, ASNB mengisytiharkan dividen 5.75 sen per unit, menghasilkan RM10.4 bilion pembayaran kepada 11.4 juta pemegang unit (BERNAMA).
2. Pastikan haul lengkap. Dividen yang dikreditkan pada 1 Januari 2026 menandakan akhir haul bagi tahun kewangan 2025.
3. Semak nisab. Jika jumlah dividen anda melebihi nisab (contoh: RM50,689.30 di Johor), zakat wajib.
4. Hitung zakat. Gunakan formula: Zakat = Jumlah Dividen × 0.0257.
5. Lakukan pembayaran. Pilih antara pembayaran manual melalui Pusat Zakat Negeri atau opt‑in ke mekanisme khultah automatik yang akan dilancarkan pertengahan 2026 (ASNB – Zakat Khultah).

Nota penting: Jika anda memilih kaedah khultah, ASNB akan menolak 2.57 % daripada dividen secara automatik dan menyalurkannya ke pusat zakat negeri anda, sekaligus memudahkan proses dan mengelakkan kesilapan pengiraan.

📊 Contoh Kiraan Zakat ASB untuk Pelaburan Berbeza

Berikut ialah tiga contoh pengiraan zakat ASB 2026 berdasarkan jumlah pelaburan dan dividen yang diterima. Semua contoh menggunakan kadar 2.57 % dan nisab RM50,689.30 (Johor).

• Contoh 1 – Pelabur kecil (RM10,000)
  Dividen 5.75 % = RM575
  Zakat = RM575 × 0.0257 = RM14.78
  Kerana RM575
• Contoh 2 – Pelabur sederhana (RM50,000)
  Dividen = RM2,875
  Zakat = RM2,875 × 0.0257 = RM73.89
  RM2,875 masih di bawah nisab, jadi zakat tidak wajib.
• Contoh 3 – Pelabur besar (RM200,000)
  Dividen = RM11,500
  Zakat = RM11,500 × 0.0257 = RM295.55
  RM11,500 > nisab, jadi zakat wajib dibayar.

Jika anda mempunyai pelaburan dalam dana harga berubah (contoh: ASN), gunakan kaedah baki terendah. Anggap baki terendah RM41,000; zakat = RM41,000 × 0.0257 = RM1,053.70.

🏦 Bila Zakat ASB Perlu Dibayar dan Cara Semakan

Tarikh penting yang perlu diingat:

• 1 Januari 2026 – Dividen 2025 dikreditkan ke dalam akaun pemegang unit.
• 31 Disember 2026 – Tarikh akhir pembayaran zakat bagi haul 2025 (mengikut kalendar Masihi).
• Pertengahan 2026 – Pelancaran mekanisme khultah automatik; pemegang unit boleh mendaftar melalui aplikasi ASNB atau portal asnb.my/zakat.

Untuk menyemak jumlah dividen yang anda terima, log masuk ke myASNB atau laman rasmi ASNB. Penyataan akaun akan memaparkan “Dividen Tahunan” serta “Bonus Khas” (jika ada). Pastikan anda mencatat jumlah tersebut sebelum mengira zakat.

Jika anda memilih pembayaran manual, lawati Pusat Zakat Negeri Johor atau pejabat zakat negeri masing‑masing. Bawa dokumen yang diperlukan (lihat bahagian seterusnya) dan isi borang pembayaran zakat.

🧾 Dokumen dan Maklumat Diperlukan untuk Kiraan Zakat ASB

Berikut senarai dokumen yang perlu anda sediakan sebelum mengira dan membayar zakat ASB:

• Salinan MyKad atau pasport (untuk pengesahan identiti).
• Penyata akaun ASB (e‑statement) yang menunjukkan jumlah dividen, bonus dan bonus khas bagi haul yang berkenaan.
• Salinan penyata bank atau akaun e‑wallet yang menerima dividen (jika dividen dipindahkan secara elektronik).
• Alamat berdaftar (untuk penyaluran zakat ke pusat zakat negeri).
• Surat pengesahan nisab (jika anda ingin mengesahkan nilai nisab terkini di negeri anda – contoh: Majlis Agama Islam Johor).
• Jika memilih kaedah khultah, bukti pendaftaran opt‑in melalui aplikasi myASNB atau portal ASNB.

Setelah semua dokumen lengkap, anda boleh mengira zakat mengikut formula di atas, kemudian membuat pembayaran melalui kaedah yang dipilih. Jangan lupa simpan resit pembayaran – ia diperlukan untuk menuntut rebat cukai pendapatan pada Portal SPP.

❓ Soalan Lazim (FAQ)

Apakah zakat ASB wajib dibayar jika dividen saya kurang daripada nisab?

Tidak. Zakat hanya wajib jika jumlah dividen (plus bonus) dalam satu haul melebihi nisab, yang biasanya bersamaan dengan nilai 85 gram emas (contoh: RM50,689.30 di Johor).

Bagaimana cara mendaftar untuk zakat khultah secara automatik?

Log masuk ke myASNB, pilih “Zakat Khultah” di menu perkhidmatan, dan ikuti arahan untuk opt‑in. Anda akan menerima notifikasi apabila pemotongan 2.57 % daripada dividen anda dilakukan secara automatik.

Adakah zakat yang dibayar melalui khultah boleh dituntut sebagai rebat cukai?

Ya. Bayaran zakat yang dibayar kepada pusat zakat negeri layak dituntut sebagai rebat cukai pendapatan dalam borang taksiran tahunan anda (Portal SPP).

Jika saya mempunyai pelaburan dalam dana harga berubah, adakah saya masih perlu mengira zakat menggunakan baki terendah?

Betul. Dana harga berubah (seperti ASN) masih menggunakan kaedah baki terendah. Anda perlu menentukan nilai terendah akaun dalam haul tersebut dan mengira zakat 2.57 % ke atas nilai itu.

Apakah saya boleh membayar zakat secara separuh jika dividen saya berada di antara nisab dan nilai modal?

Tiada. Zakat adalah wajib sepenuhnya atau tidak sama sekali. Jika jumlah dividen melebihi nisab, zakat 2.57 % dikenakan ke atas keseluruhan dividen. Jika tidak, tiada zakat yang perlu dibayar.

📝 Kesimpulan

Mulai 2026, zakat ASB bagi dana harga tetap akan dikira berdasarkan dividen dengan kadar 2.57 % melalui kaedah al‑Mustaghallat, manakala dana harga berubah masih menggunakan kaedah baki terendah. Pastikan anda menyemak jumlah dividen, mengesahkan nisab negeri, dan memilih kaedah pembayaran – sama ada manual atau khultah automatik – untuk menunaikan zakat tepat pada masanya serta menuntut rebat cukai yang layak.

🔗 Rujukan Paling Autoriti

• Portal Baitulmal Jawhar – Statistik Zakat & Nisab
• Majlis Agama Islam Johor – Kadar Nisab Zakat 2026
• Majlis Kebangsaan Bagi Hal Ehwal Agama Islam Malaysia – Fatwa al‑Mustaghallat 2025
• Lembaga Hasil Dalam Negeri – Rebat Cukai Zakat

📍 Penafian

Maklumat dalam artikel ini disusun berdasarkan data yang tersedia bagi tahun 2026 dan tidak mengambil kira sebarang perubahan selepas tarikh tersebut; pembaca dinasihatkan mengesahkan semula butiran terkini melalui sumber rasmi sebelum membuat keputusan kewangan.