Dokumen Diperlukan Untuk Buat IC: Senarai Terkini

Setiap warganegara Malaysia yang mencapai umur 12 tahun wajib mendaftar dan memiliki MyKad, manakala Jabatan Pendaftaran Negara (JPN) mencatatkan peningkatan permohonan gantian MyKad sebanyak lebih 300 pemohon pada hari pertama pengeluaran MyKad Generasi Baharu berbanding 100 pemohon pada hari biasa. Persoalan yang sering timbul di kalangan rakyat biasa ialah: apakah senarai dokumen yang perlu dibawa untuk membuat IC mengikut kategori masing-masing? Dalam artikel ini, kita telusuri senarai dokumen terkini bagi setiap kategori permohonan MyKad — daripada permohonan pertama kali kanak-kanak umur 12 tahun, pemohon bawah 18 tahun, sehinggalah penggantian IC yang hilang, rosak atau memerlukan penukaran maklumat. Semua maklumat disusun berdasarkan portal rasmi JPN dan perkembangan terkini tahun 2026.

🪪 Dokumen Diperlukan untuk Buat IC: Senarai Utama

Sebelum menyelusuri senarai dokumen mengikut kategori, penting untuk memahami bahawa JPN membahagikan permohonan MyKad kepada beberapa kategori utama. Setiap kategori mempunyai keperluan dokumen yang berbeza. Mengikut Peraturan 3, Peraturan-peraturan Pendaftaran Negara 1990 (Pindaan 2007), setiap warganegara yang mencapai umur 12 tahun wajib mendaftar untuk mendapatkan Kad Pengenalannya.

Berikut ialah langkah demi langkah proses umum permohonan MyKad di kaunter JPN:

1. Kenal pasti kategori permohonan anda. Tentukan sama ada anda memohon MyKad kali pertama (umur 12 tahun), daftar lewat (16 tahun ke atas), penggantian hilang/rosak, atau penukaran maklumat. Kategori ini menentukan senarai dokumen yang perlu dibawa. Jika keliru, rujuk portal Kad Pengenalan JPN untuk penjelasan lanjut.
2. Sediakan dokumen asal dan salinan. Kebanyakan kes memerlukan dokumen asal untuk pengesahan di kaunter, dan salinan untuk fail JPN. Jangan hanya bawa salinan fotokopi — pegawai JPN perlu memeriksa asal.
3. Isi borang permohonan JPN.KP01. Borang ini boleh didapati di kaunter JPN. Pastikan diisi lengkap dan tepat sebelum tiba di kaunter untuk mempercepatkan proses.
4. Hadir sendiri ke kaunter JPN. Pemohon mesti hadir secara fizikal untuk pengesahan biometrik (imbasan cap jari dan pengambilan gambar). Kehadiran fizikal masih wajib walaupun permohonan dalam talian telah diperkenalkan.
5. Buat bayaran jika berkenaan. Bayaran bergantung pada kategori dan tempoh permohonan. Pembayaran di kaunter JPN kini semakin beralih kepada kaedah tanpa tunai (kad bank).

💡 Tip: Sebelum ke kaunter, semak senarai dokumen rasmi di laman utama JPN atau hubungi PRO JPN di talian 03-8880 7077 untuk mengelakkan kehilangan masa.

🧒 Dokumen Permohonan IC Kali Pertama bagi Kanak-kanak Umur 12 Tahun

Ini ialah kategori paling asas dan paling kerap ditanya oleh ibu bapa di seluruh negara. Setiap kanak-kanak warganegara Malaysia yang mencapai umur 12 tahun wajib mendaftar kad pengenalan. Mengikut portal rasmi JPN, syarat permohonan ialah pemohon mestilah berumur genap 12 tahun tetapi belum mencapai umur 16 tahun.

Berikut ialah langkah-langkah permohonan MyKad 12 tahun:

1. Pastikan tarikh genap 12 tahun. Permohonan patut dibuat dalam tempoh 30 hari selepas hari lahir ke-12. Permohonan dalam tempoh ini adalah percuma. Selepas 30 hari sehingga umur 16 tahun, bayaran RM10 dikenakan. Selepas umur 16 tahun, ia dikira sebagai pendaftaran lewat dan denda dikenakan.
2. Bawa dokumen pemohon (ASAL):
   • Sijil Kelahiran (asal) atau Sijil Anak Angkat atau Sijil Warganegara atau Pengesahan Taraf Warganegara atau Borang Warganegara atau Lampiran A (JAKOA untuk pemohon Orang Asli)
   • Passport bagi pemohon yang menetap di luar negara
3. Bawa dokumen penganjur (ASAL):
   • Kad Pengenalan ibu, bapa atau penjaga (asal)
   • Passport negara asal penganjur jika penganjur bukan warganegara
   • Jika penjaga tiada hubungan kekeluargaan (selain ibu, bapa, datuk, nenek, saudara mara yang berusia melebihi 21 tahun): surat akuan berkanun dan surat pengesahan penjagaan dari Jabatan Kebajikan Masyarakat (JKM)
4. Sediakan dokumen sokongan jika alamat tidak selaras. Jika alamat pemohon tidak selaras dengan alamat penganjur, bawa salah satu daripada: bil elektrik, bil air, bil pembentungan, bil utiliti, cukai pintu, cukai taksiran, borang taksiran cukai pendapatan, perjanjian jual beli rumah, perjanjian atau resit sewa rumah, atau dokumen sokongan dari Penghulu, Ketua Kampung, Tuai Rumah, ADUN, Ahli Parlimen, Majikan, atau Angkatan Tentera Malaysia (ATM). Dokumen boleh berupa asal atau salinan yang disahkan.
5. Pemohon mesti hadir sendiri bersama penganjur. Kanak-kanak tersebut perlu datang ke kaunter JPN bersama ibu bapa atau penjaga untuk pengesahan biometrik.

💡 Tip: Permohonan dalam talian kini tersedia melalui portal web12tahun JPN menggunakan MyDigital ID. Namun, kehadiran fizikal ke kaunter masih diperlukan untuk pengesahan dokumen dan biometrik. Semak ketersediaan perkhidmatan dalam talian di laman rasmi JPN terlebih dahulu.

Bagi ibu bapa yang anaknya berada di luar negara sebelum umur 12 tahun, anak tersebut perlu memohon kad pengenalan dalam tempoh 30 hari selepas kembali ke tanah air. Tiada bayaran dikenakan dalam tempoh ini.

👨‍👩‍👧 Dokumen IC untuk Pemohon Bawah 18 Tahun

Kategori ini meliputi dua situasi utama: pertama, pemohon yang mencapai umur 18 tahun wajib menggantikan MyKad asal berdasarkan Peraturan 18, Peraturan-peraturan Pendaftaran Negara 1990 (Pindaan 2007); kedua, pemohon yang berumur 16 tahun ke atas tetapi tidak pernah memiliki kad pengenalan (daftar lewat).

Penukaran MyKad Semasa Mencecah 18 Tahun

Bagi penukaran ini, prosedurnya ringkas:

1. Hadir ke cawangan JPN yang berdekatan.
2. Bawa MyKad asal (original).
3. Proses pengambilan gambar dan imbasan biometrik akan dibuat di kaunter.

Permohonan Daftar Lewat (Umur 16 Tahun ke Atas)

Bagi pemohon yang mencapai umur 16 tahun ke atas dan tidak pernah memiliki kad pengenalan, prosedurnya lebih kompleks. Mengikut portal rasmi JPN mengenai daftar lewat, dokumen yang diperlukan ialah:

1. Dokumen pemohon (asal dan salinan):
   • Sijil Kelahiran atau dokumen kewarganegaraan yang berkaitan atau Permit Masuk
   • Gambar penuh pemohon berukuran poskad
   • Passport (wajib bagi pemegang Permit Masuk)
2. Dokumen penganjur (asal dan salinan):
   • Kad Pengenalan dan Sijil Kelahiran atau Permit Masuk atau Passport atau Sijil Kewarganegaraan penganjur
   • Sijil Nikah atau Sijil Perkahwinan atau Sijil Perceraian ibu bapa (bagi ibu bapa yang berkahwin pada atau selepas 1 Mac 1982 dan bagi ibu yang bertaraf bukan warganegara)
   • Surat Akuan Sumpah (bagi penjaga yang tiada hubungan kekeluargaan)
3. Dokumen keluarga (asal dan salinan):
   • Kad Pengenalan dan dokumen pengenalan adik-beradik (jika berkenaan)
   • Kad Pengenalan dan dokumen pengenalan suami/isteri serta anak-anak (jika berkenaan)
   • Gambar pemohon bersama ibu atau bapa
4. Borang yang perlu diisi lengkap (dapatkan di kaunter JPN):
   • Borang Permohonan JPN.KP01
   • Surat Akuan (Borang JPN DL-1)
   • Borang Keterangan Pendaftaran Lewat oleh Ibu/Bapa/Penjaga (Borang JPN DL-2)
   • Cabutan Daftar Sekolah (Borang JPN DL-3)
   • Surat Akuan bagi Kanak-Kanak Tidak Pernah Bersekolah (Borang JPN DL-4)
   • Borang Maklumat Keluarga (BMK.81 dan BMK.81A)
   • Borang RK-JPN-KP-PU-06-03 (jika penganjur selain daripada yang dibenarkan)

💡 Nota: Senarai borang tambahan untuk daftar lewat ini berdasarkan portal JPN. Senarai mungkin berubah, jadi pastikan anda mengesahkan semula di kaunter JPN sebelum hadir. Kehadiran penganjur (ibu, bapa, atau penjaga yang berusia melebihi 21 tahun) adalah wajib.

🔄 Dokumen Gantian IC Hilang, Rosak atau Tukar Maklumat

Kehilangan MyKad ialah situasi yang paling menekankan ramai rakyat Malaysia. Ketua Pengarah JPN, Datuk Badrul Hisham Alias, menegaskan bahawa setiap pemegang MyKad bertanggungjawab sepenuhnya terhadap penjagaan dokumen diri mereka, seperti yang diperuntukkan di bawah Peraturan 6 Peraturan-peraturan Pendaftaran Negara 1990.

Berikut ialah langkah demi langkah penggantian MyKad mengikut situasi:

Situasi 1: MyKad Hilang atau Dicuri

1. Buat laporan polis terlebih dahulu. JPN Sabah menasihatkan orang ramai membuat laporan polis sebelum hadir ke mana-mana pejabat JPN. Laporan polis diperlukan jika kehilangan berpunca daripada jenayah (dicuri, dirompak), kecuaian kali kedua dan seterusnya, atau bencana. Untuk kes kehilangan kali pertama akibat kecuaian, rujuk terus portal JPN atau kaunter untuk pengesahan sama ada laporan polis wajib.
2. Sediakan dokumen penggantian. Bawa dokumen sokongan seperti sijil kelahiran, pasport, atau mana-mana dokumen pengenalan diri yang lain untuk pengesahan identiti.
3. Pilih kaedah permohonan:
   • Kaunter JPN: Hadir ke cawangan JPN berdekatan dengan dokumen yang diperlukan.
   • Dalam talian: Permohonan gantian hilang boleh dibuat melalui sistem gantian MyKad dalam talian JPN (Isnin-Jumaat, 8:00 pagi-4:30 petang) atau aplikasi MyGOV untuk kes yang layak.
4. Bayaran mengikut kekerapan kehilangan:
   • Kehilangan kali pertama: RM110 (RM10 fi proses + RM100 caj kehilangan)
   • Kehilangan kali kedua: RM310 (RM10 fi proses + RM300 caj kehilangan)
   • Kehilangan kali ketiga dan seterusnya: RM1,010 (RM10 fi proses + RM1,000 caj kehilangan)

Situasi 2: MyKad Rosak atau Tidak Boleh Dibaca

1. Hadir ke cawangan JPN dengan MyKad rosak (asal).
2. Bayaran gantian rosak ialah RM100.
3. Proses pengambilan gambar dan imbasan biometrik akan dibuat di kaunter.

Situasi 3: Tukar Maklumat (Alamat, Agama, Nama, Status)

1. Hadir ke cawangan JPN dengan MyKad asal dan dokumen sokongan berkaitan perubahan maklumat (contoh: bil utiliti untuk tukar alamat, sijil nikah untuk tukar status perkahwinan).
2. Bayaran bergantung pada jenis perubahan. Berdasarkan maklumat yang tersedia, caj tukar alamat ialah RM1, tukar nama RM10, dan tukar status RM1. Semak kadar terkini di kaunter JPN.
3. Mengikut Peraturan 15, Peraturan-peraturan Pendaftaran Negara 1990, jika anda bertukar tempat kediaman di mana tempoh tinggal ialah 90 hari atau lebih, anda perlu membuat gantian penukaran alamat pada kad pengenalan.

💡 Tip: Simpan resit permohonan IC dengan baik. Berdasarkan pengalaman komuniti, resit tersebut mengandungi nombor rujukan dan boleh digunakan sebagai pengesahan sementara bagi urusan rasmi yang memerlukan pengesahan nombor IC semasa kad baharu belum siap.

Perkembangan Terkini: MyKad Generasi Baharu

Bermula 17 September 2026, JPN memperkenalkan MyKad Generasi Baharu dengan 53 ciri keselamatan (berbanding 23 ciri kad lama). Pemegang MyKad sedia ada tidak wajib menukar selagi kad tidak rosak. Kos penukaran sukarela ialah RM10. Bagi cawangan JPN yang dilengkapi pusat cetakan, kad boleh siap pada hari yang sama (sehingga 70 cawangan setakat terkini), manakala cawangan lain mengambil kira-kira 5 hari bekerja.

❓ Soalan Lazim (FAQ)

Apakah dokumen asas yang perlu dibawa untuk buat IC kali pertama umur 12 tahun?

Dokumen asas ialah Sijil Kelahiran asal dan Kad Pengenalan ibu bapa atau penjaga asal. Pemohon mesti hadir sendiri bersama penganjur ke kaunter JPN. Jika alamat tidak selaras, sediakan bukti alamat seperti bil utiliti.

Berapa bayaran jika lewat mohon MyKad umur 12 tahun?

Permohonan percuma jika dibuat dalam 30 hari selepas umur 12 tahun. Bayaran RM10 dikenakan selepas 30 hari sehingga umur 16 tahun. Selepas umur 16 tahun, ia dikira pendaftaran lewat dan denda dikenakan.

Perlukah saya membuat laporan polis jika MyKad hilang?

Jika kehilangan berpunca daripada jenayah (dicuri, dirompak), laporan polis wajib dari kali pertama. Jika kehilangan akibat kecuaian, laporan polis diperlukan bermula kali kedua. Untuk kes kecuaian kali pertama, semak keperluan di kaunter JPN atau portal rasmi JPN.

Perlukah saya tukar MyKad lama kepada MyKad Generasi Baharu?

Tidak wajib. JPN menegaskan pemegang MyKad sedia ada tidak perlu menukar selagi kad tidak rosak. Jika mahu bertukar sukarela, kosnya RM10.

Berapa lama masa menunggu untuk dapatkan IC baharu?

Di cawangan JPN yang dilengkapi pusat cetakan (sehingga 70 cawangan), kad boleh siap pada hari yang sama — ada yang dalam 30 minit. Di cawangan lain, tempoh biasa ialah kira-kira 5 hari bekerja di Semenanjung dan 7 hari di Sabah, Sarawak dan Labuan.

Bolehkah permohonan gantian MyKad dibuat secara dalam talian?

Ya, untuk kes kehilangan kali pertama akibat kecuaian yang layak, permohonan boleh dibuat melalui sistem gantian MyKad dalam talian JPN atau aplikasi MyGOV. Sistem beroperasi Isnin hingga Jumaat, 8:00 pagi hingga 4:30 petang. Kes lain memerlukan kehadiran ke kaunter.

📝 Kesimpulan

Senarai dokumen untuk membuat IC bergantung sepenuhnya pada kategori permohonan anda — sama ada pertama kali umur 12 tahun, daftar lewat, atau penggantian hilang/rosak — dan cara paling selamat untuk memastikan kelancaran urusan ialah menyemak senarai terkini di portal rasmi JPN atau menghubungi PRO JPN di talian 03-8880 7077 sebelum hadir ke kaunter.

🔗 Rujukan Paling Autoriti

• Portal Rasmi Jabatan Pendaftaran Negara — Semua perkhidmatan kad pengenalan, borang, dan senarai cawangan
• Portal Rasmi Kerajaan Malaysia — Maklumat permohonan MyKad dan pengenalan diri
• JPN — Permohonan MyKad Bagi Kanak-Kanak 12 Tahun
• JPN — Permohonan Daftar Lewat Kad Pengenalan (MyKad atau MyPR)
• JPN — Permohonan Kad Pengenalan Bagi Orang Baru Tiba (OBT)

📍 Penafian

Artikel ini disusun berdasarkan data yang tersedia bagi tahun 2026 daripada portal rasmi JPN dan sumber berwibawa. Maklumat mungkin berubah dari semasa ke semasa. Sila sahkan senarai dokumen, yuran, dan prosedur terkini terus di portal rasmi Jabatan Pendaftaran Negara atau hubungi PRO JPN di talian 03-8880 7077 sebelum membuat sebarang permohonan.